Page 42 - heleco-101
P. 42

tiu kuŝiĝi denove, kaj se li denove estos vokita, li diru: “Parolu, ĉar via servanto

      aŭskultas!” Samuel faris tion, kaj tiam Javeh rivelis al li sian volon ekstermi la idaron
      de  Eli.  Evidentas  la  obstino  de  la  bibliaj  verkistoj  signi  per  diaj  intervenoj  ĉiujn
      decidajn eventojn de la “elektita popolo”. La teksto aldonas ke la Eternulo estis ĉiam
      kun Samuel kaj ne lasis iun el ĉi ties vortoj fali sur la teron. La tuta Izrael, de Dan
      ĝis Beer-Ŝeba, agnoskis lin kiel profeton de Javeh; kaj Samuel daŭre ricevis diajn

      revelaciojn kiujn li transdonis al la tuta Izraelo.

      La  anoncita  dia  puno  al  la  familio  de  Eli  konkretiĝis  per  terura  malvenko  de  la
      izraelidoj en batalo kontraŭ la filiŝtoj, kiuj de tiam kontrolis la landon kaj kaptis por si la
      Keston de la sanktejo. Aŭdinte la novaĵon pri la kapto de la Kesto de Interligo, kaj la
      morto de liaj filoj, Eli kolapsis kaj mortis. Kiam la filiŝtoj estis en posedo de la Kesto

      dum sep monatoj kaj suferis katastrofojn kaj malfeliĉojn, ili decidis redoni ĝin al la
      izraelidoj. Kompreneble, laŭ la biblia raporto pri tiu okazaĵo, tiel la izraela malvenko
      kiel la malfeliĉoj de la filiŝtoj estis diaj punoj. La teologia celo de tiuj verkistoj estis

      emfazi la gravecon de la kulto kaj obeo al Javeh kies religio ili estis kreante. Sed la
      fakto ke la filiŝtoj metis la Keston en sia templo al Dagono, apud ĉi ties statuo, atestas
      pri la tiama religia sinkretismo en tiu terzono. Kvankam ĉiu tribo kaj popolo havis sian
      propran diaĵon, ili ankaŭ respektis kaj timis alies diaĵojn. La Javeh-monoteismo kiun

      tiuj libroj metas en tiun epokon de la Juĝistoj kaj Samuel estis, ĝuste, afero kiun tiuj
      verkistoj estis kreante per tiuj libroj.

      Dum  tiu  epoko de  filiŝta dominado sur la  izraela teritorio  Samuel  iom-post-iom  iĝis
      esenca persono por la hebreaj triboj. Do li, en difinita momento decidis aldoni la rolon
      de juĝisto al tiu de sacerdoto kaj profeto. “Juĝisto” laŭ la senco de tiuj lideroj kiuj

      alprenis la taskon liberigi la hebreojn el alipopola dominado. Se la biblia teksto veras,
      post  20  jaroj  da  filiŝta  premado,  Samuel,  organizis  reziston  de  la  izraelaj  triboj
      kontraŭ la filiŝtoj. Filiŝta armeo marŝis al Micpa por ataki la ĵus amasigitan izraelan

      armeon kaj estis venkita tie. Ĉu ĉi tiu hebrea venko estis aŭ ne vera, certas tio ke ĝi
      ne estis definitiva. Ni vidos ke la propaj bibliaj tekstoj priskribas postajn gravajn
      militojn inter filiŝtoj kaj izraelidoj.

      Verdire, la filiŝta enrompo en la Kanaana regiono estis faktoro de kvalita ŝanĝo. De
      tiam tre ŝanĝiĝis la politika kaj militista situacio de la regiono. Tio estas, definitive

      finiĝis la milit(et)oj inter la duon-nomadaj triboj far volontuloj kaj dungo-soldatoj
      subgvide de eventualaj, provizoraj lideroj kiaj la priskribitaj «juĝistoj». La filiŝtoj
      enportis ali-tipan milit-arton kadre de alitipa regad-arto. Ŝajnas ke la filiŝtoj, post
      venki la hititojn, elprenis el ĉi tiuj la sekreton de la ellaborado de la fero. Ĉu certas

      aŭ ne tiu teorio, estas klare ke la filiŝtoj metis finon al la bronz-epoka kulturo en la
      Kanaana ter-zono kaj devigis la tiejan popolojn, inter ili la izraelan, reage adaptiĝi
      al la novaj cirkonstancoj.

      Samuel pensis ke liaj filoj heredus sian juĝistan rolon, sed la reale ŝanĝita situacio
      postulis alitipan politikan solvon. La neceso alfronti malamikon kian la filiŝtoj estis

      trudante en la regiono la formiĝon de stabilaj regnoj, subgvide de reĝoj liderantaj
                                                         42
   37   38   39   40   41   42   43   44   45   46   47